Transgraniczna tarcza dla rzek. Rusza polsko-ukraiński projekt „WaterWatch”
Na pograniczu polsko-ukraińskim rusza duży projekt monitoringu rzek „WaterWatch”. Jego wartość to 18 milionów złotych, z czego 12 milionów pochodzi z programu Interreg Next Poland-Ukraine 2021–2027. Inicjatywę realizuje Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Rzeszowie we współpracy z Lwowskim Obwodowym Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom.
Badania czterech rzek po obu stronach granicy
Program obejmuje kontrolę jakości wód w rzekach Szkło, Wisznia, Wiar i Strwiąż. Wszystkie przepływają przez Podkarpacie oraz zachodnią Ukrainę, dlatego monitoring ma znaczenie dla obu państw. Badane będą zagrożenia chemiczne i mikrobiologiczne, w tym obecność drobnoustrojów chorobotwórczych i toksyn. Szczególny nacisk zostanie położony na wykrywanie bisfenolu, związku stosowanego w tworzywach sztucznych, który negatywnie wpływa na układ hormonalny człowieka i został zakazany w UE w produktach mających kontakt z żywnością.
Wyniki badań pomogą szybciej reagować na zagrożenia
Podkarpacki państwowy inspektor sanitarny Adam Sidor podkreśla, że systematyczne analizy pozwolą skuteczniej chronić środowisko i zdrowie mieszkańców. Dane z monitoringu będą wykorzystane m.in. przez samorządy, służby odpowiedzialne za bezpieczeństwo ekologiczne oraz podmioty zajmujące się uzdatnianiem wody i nadzorowaniem kąpielisk.
Znaczenie projektu w czasie wojny w Ukrainie
Wojewoda podkarpacki Teresa Kubas-Hul zaznacza, że inicjatywa ma wyjątkową rolę w obecnej sytuacji geopolitycznej. Trwająca wojna wiąże się z ryzykiem skażeń i celowych działań agresora, dlatego kontrola rzek oraz ochrona równowagi ekologicznej nabierają szczególnego znaczenia.
Nowy sprzęt i wspólne działania do 2027 roku
Projekt zakłada zakup specjalistycznych urządzeń laboratoryjnych zarówno dla polskiej, jak i ukraińskiej strony. Pobrane próbki będą analizowane w nowoczesnych warunkach, a zebrane wyniki trafią do końcowego raportu. Dokument ma powstać po zakończeniu projektu i będzie stanowił ważne narzędzie dla dalszego planowania działań ochronnych.
Realizacja „WaterWatch” potrwa do 2027 roku.
